PlayStation-games zonder schijfje: tot 50 euro duurder, en dat is niet het ergste

Gepubliceerd op 11 Juillet 2026 à 12:00 Reageren Toevoegen als voorkeursbron op Google

Vanaf januari 2028 verdwijnt het schijfje, en daarmee de enige plek waar de prijs van een PlayStation-game de afgelopen vier jaar nog echt daalde.

Op 1 juli 2026 liet Sony weten dat het vanaf januari 2028 geen nieuwe games meer op disc uitbrengt, en die rekening ligt niet bij de verzamelaars, maar bij iedereen die weleens op de prijs let.

De vraag is niet of jij je doosjes gaat missen. De vraag is wat er met de prijs gebeurt zodra Sony de enige winkel is die er nog toe doet.

Sony schrapt geen schijfje, Sony schrapt een markt

Op 11 juni 2013 hield Shuhei Yoshida een doosje van Killzone Shadow Fall omhoog, gaf het door aan zijn collega Adam Boyes en zei dat je zo een game deelt op PlayStation. De clip duurde ruim twintig seconden en was een antwoord op de DRM-plannen van de Xbox One. Yoshida heeft later gezegd dat het geen sneer richting Microsoft was. Dertien jaar later maakt dat de video er niet minder ongemakkelijk op.

Wat Sony nu aankondigt, klinkt op papier bescheiden. De productie van discs voor nieuwe games stopt in januari 2028. Alles wat vóór die datum op schijfje verscheen blijft gewoon bestaan, en winkels mogen PlayStation-games blijven verkopen, alleen nog in digitale vorm. Sony wijst als reden naar de voorkeuren van consumenten en de bredere entertainmentindustrie, die van fysiek naar digitaal verschuiven.

Een logistieke voetnoot, zou je zeggen. Dat is het niet. Een webwinkel die straks digitale games verkoopt, verkoopt iets wat Sony levert, in een ecosysteem waar Sony de poort bewaakt. Vandaag vechten webwinkels elkaar de tent uit op een stapel schijfjes die van de plank moet. Straks concurreren ze op niets. En precies daar worden de cijfers van Tweakers vervelend.

De prijsdata liegen niet: digitaal is zelden de koopjeshoek

Tweakers legde vier jaar aan dagprijzen naast elkaar, de PlayStation Store tegenover de eigen Pricewatch. Zestien games, allemaal genomineerd voor Game of the Year sinds 2021, first- en thirdparty door elkaar. In Sony's winkel betaal je vrijwel altijd de volle mep. Een uitverkoop duurt er een week of twee, daarna schiet de prijs weer omhoog. Bij webwinkels zakt een game gewoon langzaam weg, zoals dat gaat op een markt waar meerdere partijen om jouw geld vechten.

Game	Wat vier jaar prijsdata tonen
Ratchet & Clank: Rift Apart	Ruim vijf jaar oud, kost nog altijd 80 euro in de PS Store. Fysiek betaal je ongeveer de helft.
Death Stranding 2: On The Beach	Was nog nooit goedkoper in Sony's eigen winkel dan bij een webwinkel.
Metaphor: ReFantazio	Ruim 98 procent van de tijd duurder in de PS Store.
Horizon Forbidden West	De enige firstparty game met een permanente verlaging, van 80 naar 60 euro. Fysiek is hij alsnog bijna altijd goedkoper.
Deathloop	Het gunstigste geval voor Sony, en zelfs daar ben je 68 procent van de tijd goedkoper uit met een schijfje.

In het uiterste geval loopt het verschil op tot meer dan 50 euro. De tweedehandsmarkt, die na 2028 simpelweg ophoudt te bestaan voor nieuwe games, zit dan nog niet eens in die som. Digitale distributie is niet duur omdat het duur is om een bestand te kopiëren. Dat kost bijna niets. Het is duur omdat niemand Sony dwingt om goedkoper te zijn.

Wat je kwijtraakt is geen doosje, het is een licentie

Met het collectie-argument heb ik weinig geduld. Een muur vol plastic doosjes is nostalgie, en nostalgie is geen argument. Wat een schijfje wél was: een ding dat van jou was. Uitlenen, doorverkopen, in een la vergeten en er vijftien jaar later alsnog mee spelen.

Een digitale game is dat niet. Je koopt een licentie om te mogen spelen, en zo'n licentie kan in theorie worden ingetrokken. Dat klinkt als een hypothetisch doembeeld tot je ziet dat de PlayStation Store volgend jaar al verdwijnt van de PS3 en de Vita. Downloaden kan daar voorlopig nog. Voorlopig.

NRC stelde deze week de vraag wie er eigenlijk nog eigenaar is van een game. Dat is de juiste vraag, en Sony gaf het antwoord in 2013 al zelf, door een doosje van de ene hand in de andere te leggen. De spelers hebben dat antwoord inmiddels ook door. Ze zijn er alleen nog niet klaar mee.

Halo Campaign Evolved gratis skins: drie armors zonder deadline, vier met een klok

Drie gratis armors hebben geen einddatum, vier stonden op een klok. Sandstone Ancient en Damascus Prototype pak je nog met een code op Halo Waypoint.

borrelgaming.nl

45 procent kijkt richting Steam, en dat is Sony's echte probleem

Push Square legde de kwestie voor aan ruim 6.500 lezers. 45 procent overweegt serieus de overstap naar pc, meestal richting Steam. 23 procent zegt sowieso bij PlayStation te blijven, en 41 procent noemt het discbesluit expliciet als vertrekreden. Eén cijfer vind ik nog veelzeggender. Op de vraag wat ze zouden doen als de PS6 duizend dollar kost, zegt 14 procent hem bij de launch te kopen.

Push Square is eerlijk over wat die cijfers waard zijn, en dat verdient navolging. 6.500 stemmen is minder dan 0,007 procent van de ruim 90 miljoen PS5-bezitters, en wie op een enthousiastensite een poll invult, heeft per definitie een uitgesproken mening. Dit is geen doorsnede van de markt. Het is de temperatuur van de mensen die het meest om dit platform geven, en die staat op koorts. De petitie tegen een discloze toekomst passeerde 200.000 handtekeningen, en de eerste PlayStation-post na de aankondiging leverde ruim 65.000 reacties op.

Het pijnlijke voor Sony zit in de vluchtroute die deze spelers noemen. Die is namelijk óók digitaal. Steam is geen schijfje. Steam geldt bij diezelfde respondenten alleen als een winkel die op refunds en consumentenrechten een stuk vriendelijker is dan de PS Store. Daar zit het echte verwijt, en Sony heeft nog achttien maanden om het te weerleggen. Wat doe jij in 2028, nog steeds kopen op PlayStation, of ben je dan allang vertrokken? Laat het weten in de reacties.

À retenir

Sony stopt vanaf januari 2028 met de productie van discs voor nieuwe PlayStation-games, aangekondigd op 1 juli 2026. Al verschenen games blijven werken.
Winkels mogen digitale games blijven verkopen, maar de prijsconcurrentie op fysieke voorraad verdwijnt.
Tweakers vergeleek vier jaar prijzen van 16 GOTY-genomineerde games. In de PS Store betaal je meestal de volle mep, met sales van hooguit een week of twee.
Ratchet & Clank: Rift Apart kost na vijf jaar nog 80 euro digitaal, ongeveer de helft fysiek. Het verschil loopt in extreme gevallen op tot meer dan 50 euro.
Death Stranding 2 was nog nooit goedkoper in de PS Store, Metaphor: ReFantazio is er 98 procent van de tijd duurder.
Een digitale game is een licentie, geen eigendom. De PlayStation Store verdwijnt volgend jaar al van de PS3 en de Vita.
In een poll van Push Square onder 6.500 lezers overweegt 45 procent een overstap naar pc, al is die steekproef nadrukkelijk niet representatief.